Tăng sinh niêm mạc tử cung: Hiểu rõ để không chủ quan

Tăng sinh niêm mạc tử cung là gì?

Tử cung có hai lớp: lớp cơ bên ngoài và lớp niêm mạc bên trong (lớp lót tử cung). Mỗi chu kỳ kinh nguyệt, lớp niêm mạc sẽ dày lên để chuẩn bị cho việc làm tổ của trứng đã thụ tinh. Nếu không có thai, lớp niêm mạc sẽ bong ra gây chảy máu kinh nguyệt. Estrogen là hormone thúc đẩy niêm mạc tử cung dày lên, trong khi progesterone là hormone giúp niêm mạc bong ra hàng tháng.

Tăng sinh niêm mạc tử cung xảy ra khi lớp niêm mạc tử cung dày hơn bình thường. Nguyên nhân là do sự mất cân bằng hormone khi nồng độ estrogen cao còn progesterone lại thấp. Điều này khiến lớp niêm mạc phát triển một cách không kiểm soát. Mặc dù đây không phải là ung thư, nhưng nó được coi là một tình trạng tiền ung thư và có thể tiến triển thành ung thư tử cung.

 Tăng sinh niêm mạc tử cung được phân loại dựa trên việc có hay không có sự xuất hiện của các tế bào bất thường trong tử cung:

• Tăng sinh niêm mạc tử cung không điển hình: Các tế bào trông vẫn bình thường, nguy cơ tiến triển thành ung thư tử cung rất thấp (dưới 5% trong 20 năm) và thường có thể tự khỏi hoặc đáp ứng tốt với điều trị nội khoa.
• Tăng sinh niêm mạc tử cung điển hình (tiền ung thư): Các tế bào trông bất thường. Đây là một tình trạng tiền ung thư và có nguy cơ tiến triển thành ung thư tử cung cao hơn (lên đến 20-50%) nếu không được điều trị.

Triệu chứng

Triệu chứng phổ biến nhất của tăng sinh niêm mạc tử cung là chảy máu âm đạo bất thường. Các triệu chứng cụ thể bao gồm:

• Ra máu nhiều hoặc kéo dài trong kỳ kinh
• Chu kỳ kinh nguyệt ngắn, dưới 21 ngày
• Ra máu sau mãn kinh.

Nguyên nhân gây tăng sinh niêm mạc tử cung là gì?

Nguyên nhân chính gây tăng sinh niêm mạc tử cung là sự mất cân bằng giữa hormone estrogen và progesterone, hay còn gọi là ưu thế estrogen. Tình trạng này khiến niêm mạc tử cung liên tục được kích thích phát triển bởi estrogen mà không được bong ra hoàn toàn do thiếu progesterone.

Các yếu tố làm tăng nguy cơ bao gồm:

• Tuổi trên 35
• Chưa từng mang thai
• Mãn kinh muộn
• Có kinh nguyệt ở tuổi rất sớm
• Tiền sử mắc một số bệnh: đái tháo đường, buồng trứng đa nang (PCOS), bệnh túi mật, bệnh tuyến giáp
• Gia đình có người bị ung thư buồng trứng, đại tràng, hoặc tử cung
• Thừa cân, béo phì
• Hút thuốc lá.

Chẩn đoán

Nếu bạn có triệu chứng chảy máu âm đạo bất thường, bác sĩ sẽ thực hiện các bước sau để chẩn đoán:

• Siêu âm đầu dò âm đạo để đo độ dày niêm mạc
• Sinh thiết niêm mạc tử cung
• Nội soi buồng tử cung.

Điều trị

Việc điều trị phụ thuộc vào kết quả sinh thiết (có hay không có tế bào bất thường trong tử cung) và mong muốn mang thai của bệnh nhân.

Điều trị tăng sinh niêm mạc tử cung không điển hình

Phần lớn trường hợp tăng sinh niêm mạc tử cung không điển hình sẽ được chỉ định kiểm soát bằng việc dùng progesterone và theo dõi định kỳ. 

Progesterone giúp cân bằng lại hormone, làm bong tróc niêm mạc và đưa niêm mạc trở về trạng thái bình thường. Progesterone có thể dùng dưới dạng: thuốc uống, tiêm, hoặc đặt dụng cụ tử cung IUS).

Bệnh nhân sẽ được theo dõi định kỳ bằng cách làm sinh thiết sau mỗi 3 - 6 tháng. Hầu hết trường hợp (gần 80%) sẽ tự ổn định hoặc cải thiện tốt sau điều trị. Chị em cũng cần duy trì cân nặng hợp lý và cố gắng kiểm soát bệnh lý nền (như tiểu đường) để đảm bảo sức khỏe về lâu dài. Ngoài ra, nếu dùng estrogen sau mãn kinh, cần phối hợp thêm progesterone. Nếu kinh nguyệt không đều, có thể dùng thuốc tránh thai phối hợp (chứa estrogen và progestin) hoặc các dạng progestin khác.

Điều trị tăng sinh niêm mạc tử cung điển hình

Do nguy cơ tiến triển thành ung thư cao, phương pháp điều trị chính cho trường hợp tăng sinh niêm mạc tử cung điển hình thường là phẫu thuật.

Bác sĩ thường chỉ định: 

• Cắt tử cung trong trường hợp chị em đã đủ con và không có mong muốn sinh con
• Điều trị bằng progesterone kèm theo dõi chặt chẽ bằng sinh thiết định kỳ trong trường hợp vẫn muốn giữ tử cung và bảo tồn khả năng sinh sản.

Khoảng 28% trường hợp có thể tiến triển thành ung thư nếu không điều trị. Điều trị đúng giúp tiên lượng tốt hơn. Nhìn chung, nếu được phát hiện sớm và điều trị đúng, hầu hết bệnh nhân có thể kiểm soát bệnh, ngừa ung thư và duy trì chất lượng cuộc sống.

Tăng sinh niêm mạc tử cung là một vấn đề sức khỏe cần được quan tâm đúng mức, đặc biệt là ở phụ nữ trong giai đoạn tiền mãn kinh và mãn kinh. Mặc dù đa số các trường hợp không phải là ung thư, nhưng vẫn tiềm ẩn nguy cơ tiến triển thành ung thư tử cung đáng kể. Vì vậy, chị em không bao giờ được bỏ qua tình trạng chảy máu âm đạo bất thường, đặc biệt là chảy máu sau mãn kinh. Hãy thăm khám phụ khoa định kỳ và thông báo cho bác sĩ biết ngay nếu có những thay đổi bất thường trong chu kỳ kinh nguyệt.

Bệnh viện Phương Nam - Điểm đến chăm sóc sức khỏe sinh sản toàn diện của người phụ nữ

• Chuyên điều trị các bệnh lý phụ khoa, u nang, u xơ: Bệnh viện Phương Nam chẩn đoán và điều trị các bệnh lý phụ khoa, từ các vấn đề viêm nhiễm thường gặp đến những ca bệnh phức tạp như u nang, u xơ.
• Đội ngũ bác sĩ giàu kinh nghiệm: Đặc biệt, Bác sĩ CKII Văn Phụng Thống với hơn 35 năm kinh nghiệm trong lĩnh vực sản phụ khoa đã xử trí thành công nhiều ca bệnh khó, mang lại niềm tin và hy vọng cho nhiều khách hàng.
• Phương pháp phẫu thuật và trang thiết bị hiện đại: Với máy siêu âm hiện đại cho hình ảnh rõ nét, giúp bác sĩ thấy rõ tình trạng sức khỏe của bạn và đảm bảo chẩn đoán chính xác. Phương pháp phẫu thuật nội soi tiên tiến được áp dụng tại Bệnh viện Phương Nam giúp khách hàng ít đau hơn và hồi phục nhanh hơn do vết mổ nhỏ, ít xâm lấn.
• Đa dạng gói khám và tầm soát cho phụ nữ theo từng giai đoạn, độ tuổi bao gồm: sức khỏe tiền hôn nhân, chăm sóc thai kỳ toàn diện, chăm sóc sức khỏe tiền mãn kinh và mãn kinh. 
• Nơi chăm sóc sức khỏe phụ khoa chủ động cho người phụ nữ: Không gian khám chữa bệnh riêng tư, quy trình đạt chuẩn quốc tế JCI cùng hệ thống trang thiết bị tiên tiến như máy nhũ ảnh 3D, máy siêu âm E22,... đảm bảo an toàn và chất lượng dịch vụ tốt nhất cho khách hàng.