Thai kỳ nguy cơ cao là gì?
Mang thai là hành trình thiêng liêng nhưng cũng tiềm ẩn nhiều nguy cơ ảnh hưởng đến sức khỏe của cả mẹ và bé. Thai kỳ nguy cơ cao là tình trạng thai kỳ có một hoặc nhiều yếu tố làm gia tăng khả năng xảy ra biến chứng trong quá trình mang thai, chuyển dạ hoặc sau sinh.
Đối với những trường hợp này, mẹ bầu cần được theo dõi sát hơn, khám thai thường xuyên hơn và có thể cần sự phối hợp của nhiều chuyên khoa để đảm bảo thai kỳ diễn tiến an toàn.
Làm sao để nhận biết thai kỳ nguy cơ cao?
Các yếu tố nguy cơ có từ trước khi mang thai
Mẹ bầu được xếp vào nhóm thai kỳ nguy cơ cao nếu có một hoặc nhiều yếu tố sau:
- Tăng huyết áp đang điều trị
- Đái tháo đường type 1 hoặc type 2
- Các bệnh lý nội khoa như bệnh tuyến giáp, gan, thận
- Mang thai khi trên 35 tuổi hoặc dưới 17 tuổi
- U xơ tử cung kích thước lớn
- Hút thuốc lá, sử dụng rượu bia hoặc các chất kích thích
- Các tình trạng phát sinh trong thai kỳ
Về phía mẹ:
- Đái tháo đường thai kỳ
- Tăng huyết áp thai kỳ
- Tiền sản giật
Về phía thai nhi:
- Thai chậm tăng trưởng trong tử cung
- Đa thai
- Thai to
- Đa ối hoặc thiểu ối
- Nhau tiền đạo
- Nhau cài răng lược
Các bất thường cấu trúc hoặc bất thường di truyền
Ngoài ra, các trường hợp dọa sảy thai, dọa sinh non hoặc những bệnh lý đặc biệt khác cũng cần được bác sĩ chuyên khoa đánh giá và theo dõi chặt chẽ.
Thai kỳ nguy cơ cao nguy hiểm như thế nào?
Thai kỳ nguy cơ cao làm tăng nguy cơ bệnh tật và tử vong cho cả mẹ và thai nhi. Tùy từng bệnh lý, mẹ bầu có thể đối mặt với các biến chứng như:
- Sinh non
- Thai chậm tăng trưởng
- Tiền sản giật
- Suy thai
- Tăng nguy cơ can thiệp sản khoa
- Các biến chứng trong và sau sinh
Việc phát hiện sớm và quản lý đúng cách sẽ giúp giảm đáng kể các nguy cơ này.
NHỮNG MỐC KHÁM THAI QUAN TRỌNG MẸ BẦU KHÔNG NÊN BỎ LỠ
Tam cá nguyệt thứ nhất (0 – 13 tuần 6 ngày)
Đây là giai đoạn đặt nền tảng cho toàn bộ thai kỳ.
Siêu âm thai sớm
Siêu âm giúp:
- Xác định vị trí thai
- Đánh giá số lượng thai
- Kiểm tra tim thai
- Tính tuổi thai và ngày dự sinh chính xác
- Phát hiện các dấu hiệu bất thường sớm
Mốc siêu âm 11 – 13 tuần 6 ngày
Đây là một trong những mốc khám thai quan trọng nhất nhằm:
- Đo độ mờ da gáy
- Đánh giá nguy cơ bất thường nhiễm sắc thể
- Đo Doppler động mạch tử cung để dự báo nguy cơ tiền sản giật
- Phát hiện một số dị tật nặng ảnh hưởng đến sự sống của thai nhi
Các xét nghiệm máu cần thực hiện
- Tổng phân tích tế bào máu
- Tầm soát thiếu máu và Thalassemia
- Xác định nhóm máu và yếu tố Rh
- Sàng lọc các bệnh lây truyền mẹ - con như HIV, viêm gan B, viêm gan C, giang mai
- Tầm soát các tác nhân nhiễm trùng bào thai
- Đánh giá chức năng gan, thận và các bệnh lý đi kèm
- Đánh giá nguy cơ tiền sản giật bằng xét nghiệm PLGF
Sàng lọc trước sinh không xâm lấn NIPT
NIPT giúp phát hiện sớm các bất thường nhiễm sắc thể thường gặp như:
- Hội chứng Down
- Hội chứng Edwards
- Hội chứng Patau
Các bất thường nhiễm sắc thể giới tính
Tam cá nguyệt thứ hai (14 – 27 tuần)
Từ 20 – 24 tuần
Đây là giai đoạn khảo sát hình thái thai nhi toàn diện:
- Siêu âm hình thái học thai nhi
- Đo chiều dài cổ tử cung để dự phòng sinh non
- Siêu âm tim thai chuyên sâu
- Tiêm ngừa uốn ván theo chỉ định
Từ 24 – 28 tuần
Mẹ bầu cần thực hiện:
- Nghiệm pháp dung nạp glucose (OGTT): Đây là xét nghiệm quan trọng giúp phát hiện sớm đái tháo đường thai kỳ để có hướng điều trị và theo dõi phù hợp.
Tam cá nguyệt thứ ba (28 tuần đến sinh)
Trong giai đoạn này, thai nhi phát triển nhanh chóng và nhiều biến chứng có thể xuất hiện.
- Khám thai định kỳ mỗi 2 tuần
- Từ 36 tuần trở đi khám mỗi tuần cho đến khi sinh
Các bất thường có thể được phát hiện gồm:
- Thai chậm tăng trưởng trong tử cung
- Thai to
- Đa ối hoặc thiểu ối
- Tăng huyết áp thai kỳ
- Tiền sản giật
Theo dõi tim thai và cơn gò
Từ khoảng tuần 32, mẹ bầu có thể được theo dõi biểu đồ tim thai và cơn gò định kỳ nhằm đánh giá sức khỏe thai nhi.
Sàng lọc liên cầu khuẩn nhóm B (GBS)
Được thực hiện trong khoảng 35 – 37 tuần thai nhằm giảm nguy cơ nhiễm trùng sơ sinh sau sinh.
Thông điệp dành cho mẹ bầu
Thai kỳ nguy cơ cao không đồng nghĩa với việc mẹ và bé chắc chắn sẽ gặp biến chứng. Điều quan trọng nhất là được phát hiện sớm, theo dõi đúng chuyên khoa và tuân thủ lịch khám thai định kỳ. Với sự đồng hành của đội ngũ bác sĩ sản khoa, chuyên gia tiền sản và hệ thống theo dõi thai kỳ chuyên sâu, nhiều thai kỳ nguy cơ cao vẫn có thể về đích an toàn và khỏe mạnh.
Tham gia Workshop Online: Giải mã Thai kỳ nguy cơ cao cùng chuyên gia
Nếu mẹ bầu đang thuộc nhóm thai kỳ nguy cơ cao hoặc còn băn khoăn liệu mình có cần được theo dõi chuyên sâu hay không, đừng bỏ lỡ workshop trực tuyến với sự tham gia của các bác sĩ sản khoa Phương Châu.
Tại workshop, mẹ sẽ được:
- Hiểu đúng về thai kỳ nguy cơ cao và các dấu hiệu cần lưu ý.
- Nhận biết những mốc khám thai, xét nghiệm và siêu âm quan trọng không nên bỏ qua.
- Được chuyên gia giải đáp trực tiếp các thắc mắc liên quan đến tình trạng thai kỳ của mình.
- Cập nhật những phương pháp theo dõi và chăm sóc giúp mẹ an tâm hơn trong suốt hành trình mang thai.
Đăng ký tham gia workshop để trang bị kiến thức cần thiết và chủ động bảo vệ sức khỏe cho cả mẹ và bé ngay từ hôm nay tại: https://forms.office.com/r/TpVNN20Hq7