Viêm màng não ở trẻ em và những điều cần lưu ý

28/01/2026

Bài viết được cố vấn chuyên môn bởi ThS. BS. CKI. Hồ Thanh Huy – Bác sĩ khám và điều trị khoa Nhi – BVQT Phương Châu

1. Viêm màng não ở trẻ em là gì?

Viêm màng não là một bệnh nhiễm trùng khá phổ biến, gây tổn thương thần kinh nghiêm trọng và có thể gây tử vong. Viêm màng não là tình trạng viêm của các màng bao quanh não và tủy sống (màng mềm, màng nhện và khoang dưới nhện).

2. Nguyên nhân gây viêm màng não ở trẻ

Nguyên nhân gây viêm màng não khá đa dạng tùy thuộc độ tuổi, tình trạng chủng ngừa, dịch tễ tại địa phương. Các tác nhân thường gặp như: vi khuẩn (phế cầu, não mô cầu, haemophilus influenzae, liên cầu nhóm B), virus (enterovirus, herpes simplex), nấm, kí sinh sinh trùng…

3. Viêm màng não có nguy hiểm không?

Viêm màng não là bệnh lý có tỷ lệ biến chứng, di chứng và tử vong cao. Các biến chứng và di chứng thường gặp:

  • Nhiễm khuẩn huyết gây tổn thương đa cơ quan, sốc nhiễm khuẩn
  •  Tụ mủ dưới màng cứng, xuất huyết não, nhồi máu não
  • Mất thính lực, thị lực
  • Khiếm khuyến trong quá trình phát triển tâm thần, vận động…

Tỷ lệ tử vong chung do viêm màng não vi khuẩn ở trẻ em dao động 5-15%, lứa tuổi càng nhỏ, số lượng vi khuẩn càng nhiều và điều trị càng trễ sẽ đưa đến tiên lượng càng xấu. Do đó, chẩn đoán và điều trị kịp thời là chìa khóa vàng giúp ngăn ngừa biến chứng cũng như hạn chế di chứng để lại về sau.

4. Dấu hiệu viêm màng não ở trẻ em

Biểu hiện lâm sàng của viêm màng não do vi khuẩn ở trẻ em đôi khi rõ ràng, đôi khi lại kín đáo, không đặc hiệu. Ở trẻ sơ sinh và nhũ nhi, triệu chứng có thể bao gồm: sốt, hạ thân nhiệt, mệt mỏi, cáu gắt, ăn hay bú kém, nôn mửa, tiêu chảy, khó thở, co giật hoặc thóp phồng. Đôi khi trẻ có biểu hiện quấy khóc nghịch thường, kích thích, bức rức nhiều. Ở trẻ lớn hơn, các triệu chứng rõ ràng hơn bao gồm sốt, sợ ánh sáng, đau đầu, buồn nôn, nôn mửa, lú lẫn. Trong đó, sốt là một dấu hiệu đặc trưng của nhiễm trùng và thường thấy trong viêm màng não do vi khuẩn.

5. Khi nào cần đưa trẻ đi bệnh viện ngay?

Trẻ càng nhỏ, biểu hiện lâm sàng của bệnh sẽ càng không rõ ràng, do đó cha mẹ nên đưa bé đi khám ngay khi bé có các dấu hiệu như: sốt cao khó hạ, sốt liên tục, nôn tất cả mọi thứ, bỏ bú hay bú kém, li bì, khó thở, co giật, thóp phồng… đặc biệt đối với các bé <3 tháng, khi có sốt cao dù chỉ 1 lần, các bậc phụ huynh hãy đưa bé đi khám ngay để được chẩn đoán và điều trị kịp thời.

6. Phòng ngừa

Đưa trẻ đi tiêm chủng theo lịch chủng ngừa Quốc gia (vaccin Hib) và chủng ngừa phế cầu, não mô cầu là biện pháp ngăn ngừa tốt nhất đối với các tác nhân này. Tại Bệnh viện Quốc tế Phương Châu có đầy đủ các loại vaccin kể trên để các bậc phụ huynh có thể tiêm ngừa cho bé.

7. Lời khuyên bác sĩ

Chủ động phòng ngừa bằng cách tiêm chủng vaccin đầy đủ, cũng như cung cấp dinh dưỡng đẩy đủ cho bé giúp bé có sức đề kháng tốt, ngăn ngừa những tình trạng bệnh nguy hiểm. Bên cạnh đó, ba mẹ không nên chủ quan, lơ là trong việc theo dõi sát các biểu hiện khác thường của bé, bởi dù chỉ một biểu hiện như sốt cũng có thể đã đại diện cho một bệnh lý nghiêm trọng như viêm màng não. Do đó, hãy đưa bé đến cơ sở y tế uy tín để được thăm khám, chẩn đoán và điều trị kịp thời khi bé có các biểu hiện “khác thường” ba mẹ nhé!

Tổng đài 1900 5454 66 sẵn sàng hỗ trợ quý khách hàng những thông tin cần thiết.