Răng khôn thường không xuất hiện sớm như những răng khác. Nhưng mỗi lần thức giấc, răng khôn lại gây thêm một lần khó chịu, ảnh hưởng đến ăn uống, sinh hoạt và cả tâm lý của người bệnh. Hãy cùng tìm hiểu về chiếc răng đặc biệt này trong bài viết dưới đây.
Bài viết được cố vấn nội dung chuyên môn bởi BS. CKI. Lê Thị Bé Ngà, Phòng khám Nha khoa, Bệnh viện quốc tế Phương Châu.
Mỗi lần thức giấc, răng khôn gây nhiều khó chịu, ảnh hưởng đến ăn uống, sinh hoạt và cả tâm lý của người bệnh
Răng khôn là gì?
Răng khôn là răng hàm lớn thứ ba, thường mọc ở vị trí trong cùng của cung hàm. Răng này thường xuất hiện muộn, khi các răng khác đã mọc ổn định và xương hàm gần như phát triển hoàn chỉnh.
Vì mọc sau cùng, răng khôn rất dễ gặp tình trạng thiếu chỗ. Nếu cung hàm không còn đủ khoảng trống, răng có thể không mọc thẳng như bình thường. Thay vào đó, răng có thể nghiêng về phía răng bên cạnh, mọc ngang, mọc lệch vào má, mọc ngầm dưới nướu hoặc chỉ nhú lên một phần.
Chính vị trí sâu trong góc hàm khiến răng khôn khó được quan sát và vệ sinh sạch. Khi thức ăn, mảng bám và vi khuẩn tích tụ quanh răng, người bệnh dễ bị viêm nướu, sâu răng, hôi miệng hoặc đau tái phát.
Khi răng khôn thức giấc, cơ thể thường báo hiệu ra sao?
Khi răng khôn mọc, người bệnh có thể cảm nhận cơn đau âm ỉ hoặc đau dữ dội ở vùng răng trong cùng.
Một số trường hợp đau tăng khi nhai, khi há miệng hoặc khi chạm vào vùng nướu quanh răng. Cơn đau có thể lan lên tai, thái dương hoặc lan xuống vùng hàm. Người bệnh cũng có thể thấy nướu sưng đỏ, có mùi hôi miệng, có vị khó chịu trong miệng hoặc cảm giác răng phía trong bị cộm, vướng.
Khi tình trạng viêm nặng hơn, người bệnh có thể khó há miệng, khó ăn uống, thậm chí sưng má hoặc sốt. Đây là những dấu hiệu không nên xem nhẹ. Việc tự chịu đựng hoặc tự mua thuốc có thể làm triệu chứng giảm tạm thời, nhưng không giải quyết được nguyên nhân nếu răng khôn đang mọc lệch hoặc mọc ngầm.
Vì sao răng khôn mọc lệch thường gây đau dữ dội?
Răng khôn mọc lệch là một trong những nguyên nhân thường gặp khiến người bệnh đau nhiều. Khi răng không mọc đúng hướng, nó có thể đẩy vào răng số 7 nằm ngay phía trước. Sự chèn ép này có thể gây cảm giác đau tức, khó chịu hoặc làm tăng nguy cơ tổn thương răng kế cận.
Nếu răng khôn chỉ mọc lên một phần, phần nướu còn che phủ phía trên có thể tạo thành một “túi” nhỏ. Đây là nơi thức ăn và vi khuẩn dễ mắc lại. Khi vi khuẩn phát triển, vùng nướu quanh răng có thể bị viêm. Tình trạng này thường được gọi là viêm lợi trùm răng khôn.
Viêm lợi trùm có thể khiến người bệnh đau nhức, sưng nướu, hôi miệng, khó nhai và khó vệ sinh. Nếu viêm tái phát nhiều lần, người bệnh có thể gặp những đợt đau dữ dội hơn. Có người phải trì hoãn ăn uống, mất ngủ vì đau hoặc không thể há miệng bình thường.
Răng khôn mọc ngầm cũng là tình trạng cần được chú ý. Vì răng nằm dưới nướu hoặc trong xương hàm, người bệnh có thể không nhìn thấy rõ bằng mắt thường. Tuy nhiên, răng vẫn có thể gây đau, gây viêm hoặc ảnh hưởng đến cấu trúc xung quanh. Do đó, chụp phim kiểm tra là bước cần thiết để bác sĩ đánh giá chính xác.
Răng khôn có thể gây ra những vấn đề gì nếu để kéo dài?
Không phải răng khôn nào cũng nguy hiểm. Tuy nhiên, khi răng khôn mọc lệch mà không được theo dõi đúng cách, người bệnh có thể gặp nhiều vấn đề.
Trước hết là tình trạng đau tái phát. Cơn đau có thể giảm sau vài ngày, nhưng dễ quay lại khi vùng quanh răng tiếp tục bị viêm hoặc bị mắc thức ăn. Mỗi lần tái phát, người bệnh thường mệt mỏi hơn vì đau ảnh hưởng đến ăn nhai và sinh hoạt.
Vấn đề thứ hai là viêm nhiễm quanh răng khôn. Khi nướu bị viêm, người bệnh có thể thấy sưng đỏ, đau, hôi miệng hoặc có dịch mủ. Nếu viêm lan rộng, vùng má có thể sưng, người bệnh há miệng khó và cần được xử trí sớm.
Răng khôn mọc lệch còn có thể làm tăng nguy cơ sâu răng số 7. Đây là răng hàm quan trọng, giữ vai trò lớn trong ăn nhai. Khi khe giữa răng khôn và răng số 7 thường xuyên mắc thức ăn, việc vệ sinh rất khó. Nếu để lâu, răng số 7 có thể bị sâu, viêm tủy hoặc tổn thương quanh chân răng.
Ngoài ra, răng khôn mọc sai hướng có thể làm nướu và niêm mạc má bị cọ xát. Người bệnh có thể thấy đau khi nhai, dễ cắn vào má hoặc cảm giác vướng kéo dài ở góc hàm.
Có phải răng khôn nào cũng cần nhổ?
Không phải tất cả răng khôn đều cần nhổ. Nếu răng khôn mọc thẳng, đủ chỗ, không gây đau, không viêm, không sâu và có thể vệ sinh tốt, bác sĩ có thể chỉ định theo dõi định kỳ.
Tuy nhiên, trong nhiều trường hợp, nhổ răng khôn là giải pháp cần thiết để xử lý nguyên nhân gây đau và phòng ngừa biến chứng. Bác sĩ có thể cân nhắc nhổ răng khôn khi răng mọc lệch, gây đau tái phát, gây viêm lợi trùm, làm sâu răng kế cận hoặc khiến người bệnh khó vệ sinh.
Quyết định nhổ răng khôn không nên dựa vào cảm giác đau đơn thuần. Có người đau nhiều vì viêm cấp cần kiểm soát viêm trước khi can thiệp. Có người chưa đau rõ nhưng phim chụp cho thấy răng mọc lệch và có nguy cơ ảnh hưởng răng bên cạnh. Vì vậy, thăm khám nha khoa và chụp phim theo chỉ định là cách an toàn để đưa ra hướng xử trí phù hợp.
Khi nào nên đi khám răng khôn?
Người bệnh nên đi khám nha khoa khi có cảm giác đau ở vùng răng trong cùng, nhất là khi cơn đau lặp lại nhiều lần. Đặc biệt, cần thăm khám sớm nếu có các dấu hiệu như sưng má, sốt, chảy mủ quanh răng, đau dữ dội hoặc không thể ăn nhai bình thường. Đây có thể là biểu hiện của viêm nhiễm quanh răng khôn, cần được bác sĩ đánh giá và điều trị đúng cách.
Ngay cả khi răng khôn chưa gây đau nhiều, người trưởng thành vẫn có thể kiểm tra răng khôn trong các lần khám răng định kỳ. Việc phát hiện sớm răng mọc lệch hoặc mọc ngầm giúp người bệnh chủ động hơn, tránh đợi đến khi đau nặng mới xử trí.
Nhổ răng khôn có đáng lo không?
Nhiều người nghe đến nhổ răng khôn thường cảm thấy lo lắng. Nỗi sợ thường đến từ việc nghĩ rằng nhổ răng khôn sẽ rất đau, sưng nhiều hoặc ảnh hưởng lâu đến sinh hoạt. Thực tế, mức độ phức tạp của nhổ răng khôn phụ thuộc vào nhiều yếu tố như hướng mọc, vị trí răng, hình dạng chân răng, mức độ viêm và tình trạng sức khỏe của người bệnh.
Trước khi nhổ, bác sĩ sẽ thăm khám và chỉ định chụp phim khi cần thiết. Việc này giúp đánh giá răng khôn đang mọc theo hướng nào, liên quan ra sao với răng kế cận và các cấu trúc xung quanh. Từ đó, bác sĩ sẽ tư vấn phương án xử trí phù hợp.
Nếu răng đang viêm cấp, bác sĩ có thể cần điều trị ổn định tình trạng viêm trước. Sau khi nhổ, người bệnh sẽ được hướng dẫn chăm sóc vết thương, dùng thuốc theo chỉ định và tái khám đúng hẹn. Khi được thực hiện đúng chuyên môn và chăm sóc đúng cách, quá trình điều trị thường nhẹ nhàng hơn nhiều so với nỗi lo ban đầu.
Chăm sóc sau nhổ răng khôn để phục hồi tốt hơn
Sau nhổ răng khôn, người bệnh cần tuân thủ hướng dẫn của bác sĩ. Việc cắn gạc đúng thời gian, không súc miệng mạnh, không khạc nhổ liên tục và không dùng ống hút trong thời gian đầu rất quan trọng. Những hành động này có thể ảnh hưởng đến cục máu đông tại ổ răng.
Trong ngày đầu sau nhổ, nên ăn thức ăn mềm, nguội hoặc mát. Tránh thức ăn quá nóng, quá cứng, cay hoặc có nhiều vụn nhỏ. Người bệnh cũng nên nghỉ ngơi hợp lý, tránh vận động mạnh và không tự ý ngưng thuốc khi chưa có hướng dẫn.
Vệ sinh răng miệng vẫn cần được duy trì, nhưng phải nhẹ nhàng. Không chải mạnh trực tiếp vào vùng mới nhổ. Nếu có dấu hiệu đau tăng bất thường, chảy máu kéo dài, sưng nhiều, sốt hoặc có mùi khó chịu ở ổ răng, người bệnh nên liên hệ nha khoa để được kiểm tra.
Đừng đợi răng khôn đau dữ dội mới đi khám
Răng khôn có thể âm thầm trong thời gian dài. Nhưng khi đã thức giấc, chiếc răng này có thể gây nhiều phiền toái hơn người bệnh tưởng. Đau răng khôn không chỉ làm khó ăn, khó ngủ, khó sinh hoạt, mà còn có thể là dấu hiệu răng mọc lệch, mọc ngầm hoặc viêm quanh răng.
Thăm khám sớm giúp bác sĩ đánh giá đúng tình trạng răng khôn. Nếu răng có thể theo dõi, người bệnh sẽ được hướng dẫn chăm sóc phù hợp. Nếu răng cần nhổ, việc can thiệp đúng thời điểm có thể giúp hạn chế đau tái phát và giảm nguy cơ ảnh hưởng đến răng bên cạnh.
Liên hệ đặt lịch khám Nha khoa
- PHÒNG KHÁM NHA KHOA – ĐA KHOA PHƯƠNG CHÂU.
- Tổng đài 1900 545466 hoặc Fanpage Đa khoa Phương Châu.
- Địa chỉ: số 300 Nguyễn Văn Cừ, P. Tân An, TP. Cần Thơ.
Đặc biệt, người bệnh còn được miễn phí lần tái khám tiếp theo, góp phần tiết kiệm chi phí trong quá trình theo dõi và chăm sóc răng miệng.
Tập đoàn Y tế Phương Châu gồm 4 bệnh viện tại Miền Nam Việt Nam: Bệnh viện Phương Nam (Thành phố Hồ Chí Minh), Phương Châu Cần Thơ, Phương Châu Sa Đéc và Phương Châu Sóc Trăng. Với hệ sinh thái chăm sóc sức khoẻ toàn diện Sản - Phụ khoa, Nhi Khoa - Sơ sinh, IVF - Nam Khoa, Đa khoa và Thẩm mỹ, bảo vệ sức khoẻ cho người phụ nữ và cả gia đình. Tập đoàn Y tế Phương Châu với 15 năm phụng sự từ tâm, đạt các chuẩn quốc tế gồm JCI, JCI Enterprise (đầu tiên tại Đông Nam Á và 1 trong 10 hệ thống y tế trên thế giới), RTAC (IVF), ISO 15189, và Lotus Award (USA), Nuôi con bằng sữa mẹ xuất sắc (bởi Alive & Thrive), cam kết mang lại chăm sóc an toàn, nhân văn và lấy người bệnh làm trung tâm.