Đau mắt đỏ là gì?
Đau mắt đỏ thường được dùng để chỉ tình trạng viêm kết mạc – lớp màng mỏng trong suốt bao phủ phần lòng trắng của mắt và mặt trong mi mắt. Khi kết mạc bị viêm, các mạch máu giãn ra khiến mắt có màu đỏ hoặc hồng rõ rệt.
Đau mắt đỏ có thể xuất phát từ nhiều nguyên nhân như:
- Nhiễm virus
- Nhiễm vi khuẩn
- Dị ứng với phấn hoa, bụi, lông động vật hoặc các tác nhân khác
- Kích ứng bởi khói, hóa chất hoặc môi trường
- Một số nguyên nhân khác cần được bác sĩ chuyên khoa mắt thăm khám để xác định
Tùy nguyên nhân, người bệnh có thể gặp các biểu hiện như đỏ mắt, cộm xốn, chảy nước mắt, ngứa, tăng tiết ghèn hoặc sưng mi. Một số dạng viêm kết mạc do virus hoặc vi khuẩn có khả năng lây lan, đặc biệt khi dùng chung đồ dùng cá nhân hoặc thường xuyên đưa tay lên mắt.
Chính vì vậy, chăm sóc đúng cách ngay từ đầu có vai trò quan trọng trong việc hạn chế khó chịu và giảm nguy cơ lây bệnh cho những người xung quanh.
1. Không dụi hoặc chạm tay thường xuyên vào mắt
Khi mắt ngứa, cộm hoặc khó chịu, phản xạ tự nhiên của nhiều người là đưa tay lên dụi mắt. Tuy nhiên, đây lại là thói quen cần hạn chế.
Bàn tay thường xuyên tiếp xúc với điện thoại, bàn phím, tay nắm cửa và nhiều bề mặt khác. Khi dùng tay chưa được vệ sinh để chạm vào mắt, vi sinh vật có thể được đưa trực tiếp đến vùng mắt.
Nếu một mắt đang bị viêm, việc dụi mắt rồi chạm sang mắt còn lại cũng có thể góp phần làm lây nhiễm. Ngoài ra, dụi mắt mạnh có thể khiến bề mặt mắt thêm kích ứng và khó chịu.
Khi bị đau mắt đỏ, nên:
- Hạn chế tối đa việc đưa tay lên mắt
- Rửa tay thường xuyên bằng xà phòng và nước sạch
- Vệ sinh tay trước và sau khi chăm sóc vùng mắt
- Không tự ý cạy hoặc dùng tay lấy ghèn mắt
2. Không tự ý mua và sử dụng thuốc nhỏ mắt
“Mắt đỏ thì mua thuốc nhỏ vài hôm sẽ hết” là suy nghĩ khá phổ biến. Tuy nhiên, không phải trường hợp đau mắt đỏ nào cũng có nguyên nhân và cách điều trị giống nhau.
Viêm kết mạc do virus, vi khuẩn, dị ứng hay kích ứng có hướng xử trí khác nhau. Việc tự ý sử dụng thuốc, đặc biệt các thuốc nhỏ mắt chứa kháng sinh hoặc corticosteroid, khi chưa được bác sĩ thăm khám có thể không phù hợp với nguyên nhân gây bệnh và tiềm ẩn nguy cơ ảnh hưởng đến mắt.
Đáng lưu ý, một số bệnh lý ở mắt cũng có thể gây biểu hiện đỏ mắt nhưng cần được chẩn đoán và xử trí khác với viêm kết mạc thông thường.
Vì vậy, khi mắt đỏ kéo dài, khó chịu nhiều hoặc xuất hiện các dấu hiệu bất thường, người bệnh nên đến cơ sở chuyên khoa mắt để được kiểm tra thay vì tự điều trị.
3. Không dùng chung khăn mặt, gối hoặc vật dụng cá nhân
Đây là một trong những nguyên tắc quan trọng giúp hạn chế lây lan khi đau mắt đỏ liên quan đến tác nhân nhiễm trùng.
Các vật dụng thường xuyên tiếp xúc với vùng mặt và mắt có thể trở thành trung gian truyền tác nhân gây bệnh từ người này sang người khác. Vì vậy, trong thời gian bị đau mắt đỏ, nên hạn chế dùng chung:
- Khăn mặt, khăn tắm
- Gối và vỏ gối
- Mỹ phẩm vùng mắt
- Kính mắt hoặc các vật dụng tiếp xúc trực tiếp với vùng mắt
- Đồ dùng cá nhân có nguy cơ dính dịch tiết từ mắt
Khăn và vỏ gối nên được thay, giặt thường xuyên và giữ sạch. Đồng thời, các bề mặt thường xuyên chạm tay như điện thoại, bàn làm việc hoặc tay nắm cửa cũng nên được vệ sinh phù hợp.
4. Không tự áp dụng các mẹo dân gian lên mắt
Xông lá, đắp lá hoặc sử dụng những loại dung dịch tự pha để nhỏ, rửa mắt là những cách truyền miệng vẫn còn được một số người áp dụng khi bị đau mắt đỏ.
Vùng mắt rất nhạy cảm. Những nguyên liệu hoặc dung dịch không bảo đảm vô khuẩn có thể mang theo bụi bẩn, vi sinh vật hoặc các chất gây kích ứng. Việc đưa trực tiếp những sản phẩm này vào mắt có thể làm tình trạng viêm trở nên phức tạp hơn.
Thay vì thử các phương pháp chưa được kiểm chứng, người bệnh nên vệ sinh mắt theo hướng dẫn chuyên môn và sử dụng thuốc khi có chỉ định của bác sĩ.
Đặc biệt, không nên dùng chung một lọ thuốc nhỏ mắt cho nhiều người trong gia đình.
5. Không chủ quan khi xuất hiện dấu hiệu bất thường
Không phải mọi trường hợp mắt đỏ đều chỉ là đau mắt đỏ thông thường. Một số bệnh lý ở mắt có thể biểu hiện bằng tình trạng đỏ mắt nhưng cần được đánh giá sớm.
Người bệnh nên đi khám chuyên khoa mắt khi có những biểu hiện đáng lưu ý như:
- Đau mắt nhiều hoặc triệu chứng ngày càng tăng
- Nhìn mờ hoặc thị lực thay đổi
- Nhạy cảm bất thường với ánh sáng
- Sưng mắt đáng kể
- Có nhiều dịch tiết bất thường
- Triệu chứng kéo dài hoặc không cải thiện
- Mắt đỏ xuất hiện sau chấn thương hoặc tiếp xúc với hóa chất
Đối với trẻ nhỏ, người lớn tuổi, người đang có bệnh lý về mắt hoặc người sử dụng kính áp tròng, việc thăm khám khi xuất hiện triệu chứng bất thường càng cần được chú ý.
Bị đau mắt đỏ nên làm gì?
Bên cạnh 5 điều cần tránh, một số thói quen đơn giản có thể giúp quá trình chăm sóc mắt an toàn hơn.
Trước hết, hãy giữ tay sạch và hạn chế chạm vào vùng mắt. Nếu có ghèn hoặc dịch tiết, nên vệ sinh nhẹ nhàng theo hướng dẫn của nhân viên y tế, không chà xát mạnh. Đồ dùng cá nhân cần được sử dụng riêng và vệ sinh thường xuyên.
Người đang sử dụng kính áp tròng nên tạm ngưng đeo khi mắt đang đỏ hoặc có dấu hiệu viêm và tham khảo ý kiến bác sĩ trước khi sử dụng trở lại.
Nếu đang được bác sĩ kê thuốc, cần sử dụng đúng loại, đúng liều và đúng thời gian hướng dẫn. Không tự ngưng, đổi thuốc hoặc dùng lại toa thuốc cũ cho một đợt đau mắt đỏ mới.
Chủ động khám mắt để xác định đúng nguyên nhân
Đỏ mắt có thể do nhiều nguyên nhân khác nhau. Vì vậy, việc xác định nguyên nhân là bước quan trọng trước khi lựa chọn hướng xử trí phù hợp.
Tại Mắt Tinh Anh Phương Châu, người bệnh có thể được kiểm tra tình trạng mắt, đánh giá các biểu hiện đi kèm và tư vấn hướng chăm sóc phù hợp. Thăm khám chuyên khoa đặc biệt cần thiết khi triệu chứng kéo dài, tái phát, gây đau nhiều hoặc ảnh hưởng đến thị lực.
Thay vì cố chịu đựng hoặc tự điều trị trong nhiều ngày, kiểm tra mắt đúng thời điểm giúp phát hiện những dấu hiệu bất thường và hạn chế nguy cơ chăm sóc sai cách.
Bảo vệ đôi mắt bắt đầu từ những thói quen nhỏ
Đau mắt đỏ thường gây nhiều bất tiện trong sinh hoạt, học tập và công việc. Điều quan trọng không chỉ là tìm cách để mắt nhanh hết đỏ mà còn phải tránh những hành động có thể khiến tình trạng trở nên khó kiểm soát hơn.
Hãy nhớ 5 điều: không dụi mắt, không tự ý dùng thuốc, không dùng chung đồ cá nhân, không áp dụng các mẹo chưa được kiểm chứng lên mắt và không chủ quan trước những dấu hiệu bất thường.
Chăm sóc đúng cách, giữ vệ sinh và thăm khám chuyên khoa khi cần thiết là những bước quan trọng để bảo vệ sức khỏe đôi mắt của bản thân cũng như hạn chế lây lan cho những người xung quanh.
Hotline 02927 307 188 sẵn lòng hỗ trợ thông tin cần thiết.