Mẹ tròn con vuông !

Số điện thoại cấp cứu

TÌM HIỂU PHƯƠNG PHÁP VẬT LÝ TRỊ LIỆU HÔ HẤP TRẺ EM
CNCĐ. Nguyễn Minh Thùy – Khoa Nhi-Sơ sinh

Như chúng ta đã biết, đặc điểm cấu trúc đường hô hấp trẻ em hẹp và ngắn, đặc biệt là trẻ em dưới 12 tháng, đồng thời niêm mạc đường hô hấp có nhiều mao mạch nên khi bị viêm nhiễm dễ phù nề, xuất tiết, ứ đờm gây chít hẹp đường thở. Mặt khác, các cơ hô hấp ở trẻ em hoạt động chưa tốt, trẻ chủ yếu thở bằng bụng, trẻ càng nhỏ lại càng không có các phản xạ ho, khạc đờm như người lớn nên khi đờm nhớt bị ứ đọng nhiều dẫn đến tình trạng tắc nghẽn đường thở ngày càng nghiêm trọng hơn.
Vật lý trị liệu Hô hấp sẽ hỗ trợ tống xuất ứ đọng đờm nhớt đường hô hấp, giúp trẻ thông thoáng đường thở hơn. Đây là một trong những phương pháp điều trị hữu hiệu để giải quyết ứ đọng đờm nhớt đường hô hấp của trẻ em. Vật lý trị liệu hô hấp là kỹ thuật dựa vào tính chất vật lý của chất khí để làm thay đổi áp suất trong đường dẫn khí, theo nhịp thở của trẻ để làm long đờm nhớt, giúp làm thông thoáng đường thở trong một số bệnh lý về đường hô hấp như: viêm nghẹt mũi, viêm tiểu phế quản… sẽ giúp trẻ giảm khò khè, trẻ thở dễ hơn.
Vật lý trị liệu hô hấp gồm các bước sau:


Bước 1:

Kỹ thuật “Thông mũi họng”: Đặt bé nằm nghiêng trên bàn, đầu và thân thẳng trục, mẹ đứng phía chân bé, giữ hai tay bé. Kỹ thuật viên Vật lý trị liệu để trẻ nằm nghiêng đầu về một bên, dùng nước muối sinh lý (natri clorid 0,9%) bơm vào lỗ mũi phía trên, tạo dòng chảy liên tục từ khoang mũi trên xuống khoang mũi dưới, nhằm làm đờm nhớt loãng ra để dễ dàng đưa đờm nhớt qua khoang mũi dưới.

 

 

 

 

 

 

Bước 2:

Kỹ thuật “Hỉ mũi”: Kỹ thuật viên dùng một ngón tay đặt trên cánh mũi của lỗ mũi trên, một ngón tay của bàn tay kia đặt ở hàm dưới ngay tại gốc lưỡi. Hai ngón tay này đồng thời đóng kín miệng và lỗ mũi trên của trẻ trong thì thở ra, làm cho không khí từ trong phổi đi ra ngoài qua lỗ mũi dưới và đưa chất tiết trong mũi ra ngoài dễ dàng.


 

 

 

 

 

 

Bước 3:

Kỹ thuật “Đưa chất tiết mũi xuống vùng hầu”: Kỹ thuật viên giữ miệng trẻ đóng lại trong thì hít vào để đưa chất tiết còn lại trong khoang mũi đi xuống họng.






 

 

 

 

 

Bước 4:

Kỹ thuật “Đẩy chất tiết từ hầu ra khỏi khoang miệng”: giúp đẩy đờm từ vùng hầu họng ra khỏi miệng.Kỹ thuật viên dùng ngón tay cái cho một áp lực nhẹ nhàng thẳng góc với vòm miệng và di chuyển nhẹ nhàng ngón cái để đưa chất tiết từ trong vùng hầu ra khỏi miệng nhờ vào lực đẩy của dòng không khí đang thở ra.


Bước 5:

Kỹ thuật “Tăng luồng khí thở ra”: Đây là kỹ thuật được thực hiện để tống xuất đờm nhớt còn lại ở phần gần đường dẫn khí như khí quản và phế quản lớn. Mục đích của kỹ thuật nhằm tạo ra một lực đẩy mạnh luồng không khí trong phổi ra ngoài với vận tốc gần như vận tốc của cơn ho.
Kỹ thuật viên đặt một tay ở bụng vị trí trung tâm trên rốn, tay còn lại đặt trên ngực giữa xương ức và đường nối hai núm vú. Khi trẻ bắt đầu thở ra, kỹ thuật viên sẽ trợ giúp một lực nhẹ nhàng đến khi trẻ gần kết thúc thì thở ra. Động tác trên sẽ thực hiện 3-5 lần, sau đó sẽ kích thích ho để tống đàm nhớt ra ngoài.
 
 
 
 
 
 
Trong buổi tập Vật lý trị liệu hô hấp, cha mẹ thường lo lắng vì bé khóc nhiều. Tuy nhiên trẻ khóc do sợ (không phải do trẻ đau), việc khóc sẽ giúp trẻ tống xuất đàm ra ngoài nhiều hơn vì vậy các bậc cha mẹ hãy yên tâm khi cho trẻ tập Vật lý trị liệu hô hấp theo chỉ định của bác sĩ.
Những điểm lưu ý khi tập Vật lý trị liệu hô hấp:
1. Trước khi tập Vật lý trị liệu hô hấp bé phải nhịn ăn, nhịn bú ít nhất 1 giờ.
2. Sau khi tập Vật lý trị liệu hô hấp bé còn kích thích, có nguy cơ gây nôn nên ít nhất 15 phút sau mới cho bé bú lại.
Hiện nay, Bệnh viện Quốc tế Phương Châu đang có phòng tập Vật lý trị liệu hô hấp trẻ em tại Khoa Nhi – Sơ Sinh (Lầu 3), làm việc từ 7h – 11h30 và 13h – 16h30 từ thứ 2 đến thứ 7 hàng tuần.

 

 

 

 

 

 

 

Tài liệu tham khảo:
Tài liệu Vật lý trị liệu hô hấp – Bệnh viện Nhi đồng 1 Tp. Hồ Chí Minh