Ung thư đường tiêu hóa đang có xu hướng gia tăng và ngày càng trẻ hóa. Điều đáng lo ngại là nhiều trường hợp chỉ được phát hiện khi bệnh đã tiến triển đến giai đoạn muộn, làm giảm hiệu quả điều trị và ảnh hưởng nghiêm trọng đến chất lượng cuộc sống của người bệnh.
Trong khi đó, phần lớn các bệnh lý nguy hiểm như polyp đại trực tràng, ung thư đại trực tràng hay ung thư dạ dày đều có thể được phát hiện từ rất sớm thông qua nội soi tiêu hóa. Với sự phát triển của công nghệ y học hiện đại, trí tuệ nhân tạo (AI) đang mở ra một bước tiến mới, giúp nâng cao khả năng phát hiện tổn thương và hỗ trợ bác sĩ trong quá trình nội soi.
Nội soi tiêu hóa có hỗ trợ AI là gì?
Nội soi tiêu hóa có hỗ trợ trí tuệ nhân tạo (AI-Assisted Endoscopy) là phương pháp kết hợp giữa hệ thống nội soi hiện đại và công nghệ AI nhằm phân tích hình ảnh theo thời gian thực trong suốt quá trình thăm khám.
Nếu như trong nội soi truyền thống, việc phát hiện tổn thương phụ thuộc hoàn toàn vào kinh nghiệm và khả năng quan sát của bác sĩ, thì AI đóng vai trò như một “đôi mắt thứ hai”, liên tục quét và phân tích từng khung hình nội soi để nhận diện các bất thường dù rất nhỏ.
Khi phát hiện khu vực nghi ngờ, hệ thống sẽ đưa ra tín hiệu cảnh báo để bác sĩ quan sát kỹ hơn, từ đó giảm nguy cơ bỏ sót tổn thương.
Vì sao các tổn thương sớm dễ bị bỏ sót?
Không phải tất cả các polyp hoặc tổn thương tiền ung thư đều có hình dạng rõ ràng. Nhiều trường hợp tổn thương rất nhỏ, phẳng hoặc có màu sắc gần giống với niêm mạc bình thường.
Đặc biệt ở giai đoạn sớm, những bất thường này có thể khó nhận biết bằng mắt thường, nhất là khi:
-
Tổn thương có kích thước rất nhỏ
-
Polyp dạng phẳng hoặc ẩn dưới các nếp niêm mạc
-
Hình ảnh nội soi bị ảnh hưởng bởi chất lượng chuẩn bị ruột
-
Thời gian quan sát chưa đủ dài
-
Yếu tố chủ quan trong quá trình thăm khám
Đây chính là lý do AI được nghiên cứu và ứng dụng nhằm hỗ trợ bác sĩ phát hiện những dấu hiệu bất thường mà mắt người có thể vô tình bỏ qua.
Hiệu quả của nội soi AI đã được chứng minh qua nhiều nghiên cứu
Trong những năm gần đây, hàng loạt nghiên cứu quốc tế đã ghi nhận hiệu quả rõ rệt của AI trong nội soi tiêu hóa.
Tăng tỷ lệ phát hiện polyp
Theo nghiên cứu của Repici và cộng sự được công bố trên tạp chí Gut năm 2020, tỷ lệ phát hiện polyp khi sử dụng AI tăng đáng kể từ 40,4% lên 54,8%.
Điều này đồng nghĩa với việc nhiều tổn thương tiền ung thư có cơ hội được phát hiện sớm hơn, từ đó giúp giảm nguy cơ tiến triển thành ung thư trong tương lai.
Phát hiện ung thư tiêu hóa giai đoạn sớm tốt hơn
Một nghiên cứu của Mori và cộng sự công bố trên Gastrointestinal Endoscopy năm 2020 cho thấy các hệ thống nội soi hỗ trợ AI đạt độ nhạy trên 90% trong việc phát hiện các tổn thương ung thư đại trực tràng giai đoạn sớm.
Đây là yếu tố rất quan trọng bởi ung thư được phát hiện ở giai đoạn đầu thường có tiên lượng điều trị tốt hơn rất nhiều so với giai đoạn muộn.
Giảm tỷ lệ bỏ sót tổn thương nguy hiểm
Theo nghiên cứu đăng tải trên The Lancet Gastroenterology & Hepatology năm 2020, cứ 4 ca nội soi không sử dụng AI thì có khoảng 1 trường hợp bỏ sót ít nhất một polyp nguy cơ cao.
Trong khi đó, khi ứng dụng AI hỗ trợ, tỷ lệ bỏ sót giảm xuống dưới 5%, góp phần nâng cao độ chính xác của quá trình nội soi.
Hỗ trợ tối ưu hóa quy trình nội soi
Ngoài việc phát hiện tổn thương, AI còn giúp nhắc nhở bác sĩ quan sát đầy đủ các vùng niêm mạc cần thiết, từ đó nâng cao chất lượng thăm khám và giảm thiểu những sai sót có thể xảy ra do yếu tố con người.
AI có thay thế bác sĩ nội soi hay không?
Câu trả lời là không.
Mặc dù AI có khả năng phân tích hình ảnh rất nhanh và chính xác, nhưng công nghệ này chỉ đóng vai trò hỗ trợ. Việc đánh giá tổn thương, đưa ra chẩn đoán và quyết định hướng điều trị vẫn thuộc về bác sĩ chuyên khoa.
AI giống như một công cụ giúp tăng cường khả năng quan sát, hỗ trợ bác sĩ nhận diện những bất thường tinh vi mà mắt thường có thể bỏ sót.
Sự kết hợp giữa kinh nghiệm của bác sĩ và sức mạnh phân tích dữ liệu của AI chính là yếu tố tạo nên hiệu quả tối ưu trong nội soi tiêu hóa hiện đại.
Những yếu tố quyết định chất lượng nội soi
Dù ứng dụng công nghệ AI tiên tiến, hiệu quả nội soi vẫn phụ thuộc vào nhiều yếu tố khác nhau, bao gồm:
Chuẩn bị ruột đúng hướng dẫn
Đối với nội soi đại trực tràng, việc làm sạch ruột đóng vai trò rất quan trọng. Nếu ruột không được chuẩn bị tốt, hình ảnh nội soi có thể bị che khuất và làm giảm khả năng phát hiện tổn thương.
Thời gian quan sát đầy đủ
Các nghiên cứu cho thấy thời gian quan sát niêm mạc càng kỹ lưỡng thì khả năng phát hiện polyp và tổn thương bất thường càng cao.
Hệ thống thiết bị hiện đại
Máy nội soi chất lượng cao với hình ảnh sắc nét giúp nâng cao khả năng nhận diện các tổn thương nhỏ ngay từ giai đoạn sớm.
Kinh nghiệm của bác sĩ nội soi
Bác sĩ chuyên khoa giàu kinh nghiệm vẫn là yếu tố cốt lõi trong việc chẩn đoán, đánh giá và xây dựng kế hoạch điều trị phù hợp cho từng người bệnh.
Nội soi tiêu hóa AI tại Trung tâm Nội soi – Phẫu thuật Nội soi Tiêu hóa Phương Châu
Hiện nay, Trung tâm Nội soi – Phẫu thuật Nội soi Tiêu hóa Phương Châu là một trong những đơn vị tiên phong ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) trong nội soi tiêu hóa nhằm nâng cao khả năng phát hiện sớm các bất thường đường tiêu hóa.
Người bệnh được thăm khám bởi đội ngũ bác sĩ chuyên khoa giàu kinh nghiệm với quy trình nội soi được xây dựng theo tiêu chuẩn hiện đại, hướng đến trải nghiệm nhẹ nhàng và hạn chế khó chịu.
Hệ thống máy nội soi Olympus thế hệ mới tích hợp công nghệ hình ảnh 4K cùng AI hỗ trợ nhận diện tổn thương giúp tăng khả năng phát hiện sớm polyp, tổn thương tiền ung thư và các bệnh lý tiêu hóa nguy hiểm.
Sau khi thực hiện nội soi, bác sĩ tiếp tục tư vấn kết quả, hướng dẫn chế độ dinh dưỡng, sinh hoạt phù hợp và xây dựng kế hoạch theo dõi lâu dài cho từng người bệnh.
Chủ động nội soi – Bảo vệ sức khỏe tiêu hóa từ sớm
Nội soi tiêu hóa có hỗ trợ trí tuệ nhân tạo đang trở thành xu hướng mới trong y học hiện đại nhờ khả năng nâng cao độ chính xác, giảm tỷ lệ bỏ sót tổn thương và hỗ trợ phát hiện ung thư tiêu hóa ở giai đoạn sớm.
Đừng đợi đến khi xuất hiện các triệu chứng nghiêm trọng mới đi thăm khám. Chủ động nội soi định kỳ, đặc biệt ở những người trên 40 tuổi hoặc có yếu tố nguy cơ, chính là cách hiệu quả để bảo vệ sức khỏe tiêu hóa và nâng cao cơ hội điều trị thành công nếu bệnh được phát hiện sớm.
Thông tin liên hệ hỗ trợ: BỆNH VIỆN PHƯƠNG CHÂU SA ĐÉC