Mẹ tròn con vuông !

Số điện thoại cấp cứu

VIÊM V.A TRẺ EM
BS CKI NGUYỄN THANH PHƯƠNG


Tỉ lệ viêm VA chiếm khoảng 30% trong các bệnh nhiễm khuẫn đường hô hấp trên ở trẻ nhỏ. Bệnh thường tái phát và có các biến chứng nguy hiểm.

1. Khi đi khám bệnh, con tôi được bác sĩ chẩn đoán viêm VA, vậy VA là gì?

VA là 2 chữ viết tắt của cụm từ tiếng pháp “Végétation Adenodes”, ở Việt Nam thường sử dụng danh từ “VA”. VA là một tổ chức lympho nằm ở vòm mũi họng gần cửa mũi sau thuộc vòng bạch huyết Waldayer, vòng bạch huyết này gồm có 6 amidan tạo thành, trong đó có amidan vòm gọi là VA nằm phía trên vòm họng. Các amidan sắp xếp tạo thành vòng bạch huyết quanh vùng hầu họng và chức năng của nó là giúp cơ thể tạo nên miễn dịch. Trẻ em lúc mới sinh ra đã có VA và phát triển mạnh từ 1- 5 tuổi, đến 13- 14 tuổi thì teo dần. Một số người lớn vẫn còn thì gọi là VA tồn lưu.

2. Làm thế nào để nhận biết trẻ bị viêm VA?
  • Trẻ bị viêm VA cấp: Thường có biểu hiện như sốt cao 38oC - 39oC, có khi co giật, nghẹt tắc mũi cả 2 bên, tăng khi nằm (trẻ phải thở bằng miệng). Sau đó, trẻ xuất hiện chảy mũi đục như mủ tăng dần và một số trẻ có biểu hiện rối loạn tiêu hóa (đau bụng, nôn, tiêu chảy…).
  • Viêm VA mạn là tình trạng viêm quá phát VA sau nhiều lần viêm cấp. Trẻ nghẹt mũi thường xuyên, chảy mũi xanh, lúc nào nước mũi cũng thò lò 2 bên mũi, thường xuyên thở bằng miệng và thỉnh thoảng có những đợt cấp bộc phát.
Description: http://www.baocantho.com.vn/img_post/3886/121.jpg
 
 
Máy nội soi mũi họng giúp chẩn đoán chính xác bệnh viêm VA, giúp các bác sĩ phân biệt các khối u khác ở vòm mũi họng

3. Trẻ bị viêm VA có nguy hiểm không?
Viêm VA thường không gây nguy hiểm đến tính mạng nhưng bệnh thường tái phát và gây các biến chứng như gây viêm tai giữa cấp, viêm tai giữa thanh dịch, viêm mũi xoang, viêm họng, viêm thanh quản, viêm khí quản, viêm phế quản, viêm phổi, rối loạn tiêu hóa…
  • Ngoài ra, khi VA quá phát to chèn ép vào cửa mũi sau gây nghẹt mũi nên trẻ phải thở bằng miệng, khi đó lượng oxy vào cơ thể thấp hơn. Thiếu oxy, bé trở nên lừ đừ, không năng nổ, kém thông minh, hay ngủ gật, học hành sa sút…
  • Nếu VA quá phát to phối hợp với viêm amidan khẩu cái làm tắc nghẽn hô hấp, gây nên hội chứng ngừng thở trong lúc ngủ.
  • Nguy hiểm hơn khi VA bị viêm phù nề và quá phát gây tác nghẽn mũi, trẻ phải há miệng thở. Nếu mũi không hoạt động lâu ngày thì xương hàm trên không phát triển đúng, nhỏ hơn so với xương hàm dưới, hàm trên vẩu, răng hàm trên mọc lỏm chỏm, xương hàm dưới nhô ra, da xanh, miệng há, 2 mắt mở to… các bác sĩ gọi là “Bộ mặt VA”.

4. Nếu trẻ bị viêm VA thì điều trị như thế nào? Khi nào thì nạo VA cho trẻ?
Trong những đợt viêm cấp tính thì bác sĩ điều trị nội khoa bằng kháng sinh, kháng viêm, loãng dịch tiết, rửa mũi, hút mũi cho trẻ...
  • Chỉ định nạo VA được đặt ra trong các trường hợp:
    • Viêm VA mạn tính có nhiều đợt viêm cấp trong năm.
    • viêm VA gây các biến chứng (viêm tai giữa, viêm nhiễm đường hô hấp).
    • viêm VA có kèm theo hội chứng ngừng thở trong lúc ngủ.
    • viêm VA gây khó thở, giọng nói khác thường.
    • viêm VA gây dị dạng mặt.
 
 
Hình VA

5. Sau khi nạo V.A có bị tái phát không?
  • Ngày xưa không có nội soi thì nạo VA theo phương pháp gây tê và nạo bằng thìa Moure thì V.A dễ bị sót lại gây tái phát.
  • Ngày nay bác sĩ nạo V.A qua nội soi trên gây mê nội khí quản và sử dụng các kỹ thuật cao như đốt hút coblator hay máy cắt hút Hummer thì dễ dàng kiểm soát được khối V.A, tránh biến chứng, nguy cơ tái phát.


6. Nạo VA có ảnh hưởng đến chức năng miễn dịch của trẻ không?

Nhiều người cho rằng V.A cũng có chức năng và không nên nạo đi, nạo V.A sẽ làm suy yếu hệ miễn dịch của trẻ... Trên thực tế, V.A chỉ có chức năng giới hạn và không phải là cơ quan duy nhất thực hiện chức năng sản sinh hệ miễn dịch.
Mặt khác, khi V.A đã bị viêm đi viêm lại nhiều lần thì cũng không còn khả năng để thực thi chức năng của mình nữa. Trái lại, một V.A bị quá phát sẽ làm bít tắc lỗ mũi sau, cản trở sự thở bằng mũi của trẻ, làm ứ đọng dịch và mủ ở mũi. Những hiện tượng này gây ra rất nhiều hậu quả tai hại cho trẻ. Trẻ thường xuyên bị thiếu oxy não, ảnh hưởng đến sự phát triển thể chất và trí tuệ, là tiền đề để gây ra các biến chứng kể trên.
Chưa hết, bản thân một V.A bị viêm nhiễm nhiều còn là nơi trú ngụ lý tưởng của vi khuẩn gây bệnh, từ đó gây ra các viêm nhiễm ở các khu vực lân cận như mũi, xoang, họng, tai giữa, phế quản... Tất nhiên nói như thế không có nghĩa là mọi trường hợp viêm V.A đều phải nạo V.A.

7. Làm thế nào để phòng ngừa trẻ bị VA?
  • Cần giữ vệ sinh mũi họng cho trẻ như: nhỏ nước muối sinh lý 9% hay các loại dung dịch rửa mũi.
  • Khi trẻ bị chảy nước mũi thì việc rửa mũi và hút mũi rất quan trọng vì nó loại bỏ mủ và dịch viêm khỏi mũi làm trẻ dễ thở mau khỏi bệnh.
  • Khi trẻ bệnh thì nên đưa trẻ đến những cơ sở y tế chuyên khoa để điều trị tốt bệnh viêm VA, tránh các biến chứng.
 
Hiên nay Phòng khám Tai Mũi Họng - Bệnh Viện Quốc Tế Phương Châu đã triển khai nạo VA qua nội soi bằng máy Hammer (Micro) Mỹ. Bệnh nhân phẫu thuật xong có thể xuất viện trong ngày.
Khách hàng có nhu cầu khám, tư vấn và điều trị cho bé hãy đến Phòng khám Tai Mũi Họng tại Khoa Khám Bệnh Đa Khoa hoặc Phòng khám Tai Mũi Họng Nhi tại Lầu 1 Bệnh Viện Quốc Tế Phương Châu.